{"id":5972,"date":"2026-11-09T11:34:58","date_gmt":"2026-11-09T11:34:58","guid":{"rendered":"https:\/\/stadhotell.no\/?p=5972"},"modified":"2026-11-09T11:50:17","modified_gmt":"2026-11-09T11:50:17","slug":"selja-kloster-historia-om-sunniva-og-oya-utanfor-selje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/stadhotell.no\/en\/selja-kloster-historia-om-sunniva-og-oya-utanfor-selje\/","title":{"rendered":"Selja kloster: historia om Sunniva og \u00f8ya utanfor Selje"},"content":{"rendered":"
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Selja kloster ligg p\u00e5 ei lita \u00f8y utanfor Selje, og er ein av dei eldste kyrkjelege stadene i Noreg. Her byrjar forteljinga om Sunniva, og her st\u00e5r eit klostert\u00e5rn fr\u00e5 mellomalderen framleis i full h\u00f8gd. Dette b\u00f8r du vite f\u00f8r du tek b\u00e5ten ut.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Kvar ligg Selja?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Selja er ei \u00f8y i Stad kommune i Vestland, inne i Sildegapet, like ved tettstaden Selje. \u00d8ya er berre 1,6 kvadratkilometer stor. Ruinane av klosteret ligg p\u00e5 eit flatt omr\u00e5de ved sj\u00f8en, under ei hole i fjellsida.

Du kjem ut til \u00f8ya med b\u00e5t fr\u00e5 Selje. Fr\u00e5 Stadlandet er Selje eit naturleg stopp n\u00e5r du f\u00f8rst er i omr\u00e5det.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Kven var Sunniva?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

If\u00f8lgje legenda kom Sunniva fr\u00e5 Irland p\u00e5 900-talet. Ho og f\u00f8lgjet hennar skal ha s\u00f8kt tilflukt i ei hole p\u00e5 Selja, der dei d\u00f8ydde som martyrar.

I \u00e5r 996 skal det ha blitt funne heilage bein i hola. Olav Tryggvason let d\u00e5 byggje ei kyrkje p\u00e5 \u00f8ya. Selja blir difor rekna som ein av dei f\u00f8rste heilage stadene i Noreg. Skrinet hennar vart flytt til Kristkyrkja i Bergen i 1170.

Kvart \u00e5r den 8. juli feira folk Seljumannamesse til minne om Sunniva og f\u00f8lgjet hennar. Festen skal ha blitt innstifta av Olav Haraldsson i 1024, og i mellomalderen samla han mykje folk.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Kva er att av Selja kloster?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Selja kloster var eit benediktinarkloster og vart truleg grunnlagt mot slutten av 1000 talet. Dei f\u00f8rste munkane kom truleg fr\u00e5 England, om lag tolv munkar med ein abbed. Den eldste steinkyrkja har trekk som peikar mot angelsaksisk byggjeskikk. Klosterkyrkja var vigd til den heilage Alban, og ho blir ofte kalla Albanuskyrkja.

Det mest synlege i dag er klostert\u00e5rnet, som st\u00e5r i full h\u00f8gd p\u00e5 14 meter. Rundt t\u00e5rnet ser du murane etter kyrkja og klosterbygningane. Over klosteromr\u00e5det ligg hola der helgenbeina skal ha blitt funne, og i fjellveggen finn du \u00abSalen\u00bb, eit kapell i ei hole i berget.

Klosteret vart lagt ned rundt 1470.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Kvifor var Selja s\u00e5 viktig?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Rundt 1070 vart Selja bispesete, eitt av dei tidlegaste i landet. Den f\u00f8rste biskopen var Bjarnhard, som flytte bispesetet til Bergen, truleg kring 1090. Selja kan likevel ha halde p\u00e5 delar av stoda si som bispesete heilt fram til 1170, d\u00e5 Sunniva-skrinet vart flytt. Ogs\u00e5 etter dette heldt Selja fram som ein viktig stad for pilegrimar i lang tid etterp\u00e5.

I dag ligg Selja langs Kystpilegrimsleia, som g\u00e5r langs kysten mellom Egersund og Trondheim, og Selje er peika ut som eit regionalt pilegrimssenter. Sunnivaleia g\u00e5r fr\u00e5 Flor\u00f8 via Kinn og til Selja, for dei som vil kome sj\u00f8vegen i fotspora til pilegrimane. I snitt har 3000\u20134000 personar bes\u00f8kt \u00f8ya kvart \u00e5r sidan 1990-talet.

Selja er framleis ikkje ferdig utforska. Hausten 2025 fann arkeologar fr\u00e5 NIKU murar og steinlagt golv etter ein steinbygning fr\u00e5 mellomalderen, berre om lag 30 meter fr\u00e5 klosteret. Bygningen var ikkje kjend fr\u00e5 f\u00f8r, men hadde vist seg p\u00e5 georadar nokre \u00e5r tidlegare. Han kan ha vore brukt til handverk eller produksjon, og er datert til h\u00f8gmellomalderen, mellom 1130 og 1350.

Funnet viser at klosteranlegget var st\u00f8rre enn ein har visst. For deg som bes\u00f8kjer \u00f8ya, er det ei p\u00e5minning om at det ligg meir historie under graset enn det du ser.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Selja og Stadlandet p\u00e5 same tur<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Mange kombinerer Selja med resten av Stadlandet. Halv\u00f8ya har fleire stader det er verdt \u00e5 stoppe, fr\u00e5 Vestkapp ytst mot havet til stranda i Hoddevik. Ein dag ved Selja kan fint f\u00f8lgjast av ein dag ute p\u00e5 Stad, eller omvendt.

V\u00earet avgjer mykje her ute. Er det for mykje vind til at b\u00e5ten g\u00e5r, er det lurt \u00e5 ha ein plan B p\u00e5 land, og heller pr\u00f8ve att dagen etter.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Korleis kjem du deg til Selja?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

B\u00e5ten ut til \u00f8ya g\u00e5r fr\u00e5 Selje. Kor ofte og i kva periodar han g\u00e5r, varierer, s\u00e5 sjekk f\u00f8r du reiser. Dette er greitt \u00e5 vite:<\/p>